Wiele osób dopatruje się licznych nieprawidłowości w przebiegu poszczególnych głosowań w krajach należących do ISO. Inni zastanawiają się nad tym czy format Microsoftu - OOXML - rzeczywiście może być uznany za standard. Pojawiają się też opinie, że w obecnej postaci procedury standaryzacyjne są nieskuteczne. Decyzja ISO o uznaniu Office Open XML za standard IS 29500 może jednak wcale nie oznaczać zakończenia trwającego ok. 15 miesięcy procesu.

Przypomnijmy, za przyjęciem standardu opowiedziało się 61 spośród 87 krajów należących do organizacji ISO. Tylko 10 państw było przeciwnych standaryzacji formatu Microsoftu, a pozostałe wstrzymały się od głosu. Według reguł ISO przeprowadzone głosowanie spełnia więc wszystkie kryteria ważności. Jeśli w terminie dwóch miesięcy od daty ogłoszenia decyzji nie zostanie zgłoszona odpowiednio uzasadniona apelacja, to ostateczna wersja standardu oznaczonego symbolem IS 29500 powinna zostać opublikowana w czerwcu br. Stosowne apelacje mogą składać tylko kraje dysponujące głosem uprzywilejowanym.

Microsoft: bezcenne korzyści

Przedstawiciele Microsoftu nie ukrywają zadowolenia zarówno z ostatecznego wyniku, jak i przebiegu procesu standaryzacyjnego. Uznanie formatu Office Open XML za standard ISO będzie bowiem mieć kluczowe znaczenie dla sytuacji na rynku aplikacji biurowych. Peter O'Kelly z firmy analitycznej Burton Group uważa, że z punktu widzenia Microsoftu korzyści z uznania domyślnego formatu oprogramowania Office System 2007 za międzynarodowy standard są bezcenne. "Najważniejszym będzie zapewne fakt, że aplikacje Microsoftu nie zostaną wykluczone z użycia w firmach i instytucjach publicznych, które wymagają natywnej obsługi standardów ISO" - mówi.

Przykładowo w Danii od początku br. stosowanie otwartych formatów zapisu plików jest obowiązkowe w kontaktach z organami duńskiej administracji państwowej wszystkich szczebli. Obecnie dokumenty urzędowe mogą być składane zarówno w formacie ODF, jak i OOXML. W przyszłym roku duńscy parlamentarzyści mają zdecydować, który z tych dwóch standardowych formatów zapisu plików ma być obligatoryjnym.

Konkurencyjny format zapisu dokumentów biurowych posiadający certyfikat ISO - ODF (OpenDocument Format) - jest stosunkowo prosty, ale zarazem wystarczający dla większości aplikacji biurowych i łatwy w implementacji. Z kolei format Microsoftu, ma większe możliwości, ale na chwilę obecną w zasadzie tylko koncern z Redmond w praktyce wykorzystuje OOXML. Przeciwnicy formatu Office Open XML podkreślają również, że obecnie to głównie Microsoft decyduje o kierunkach rozwoju tego formatu. W związku z tym koncern może mieć trudności z wykorzystaniem potencjalnych korzyści, jakie daje mu posiadanie standardu ISO.

"Nie chodzi tu tylko o standaryzację jednego formatu" - uważa Andy Updegrove, prawnik i ekspert ds. standaryzacji w Linux Foundation. "Otwarte standardy, treści, czy programy są coraz częściej rozwijane na zasadach open source. To coraz prężniej rozwijająca się społeczność. Ludzie najbardziej zaangażowani w jej rozwój w zdecydowanej większości są zdania, że OOXML nie powinien należeć do rodziny otwartych standardów" - dodaje.

Uznanie formatu Office Open XML za standard ISO może również, paradoksalnie, pogorszyć pozycję Microsoftu w procesie o ewentualne naruszenie europejskiego prawa antymonopolowego. W rozpoczętym w styczniu br. kolejnym z rzędu postępowaniu w sprawie domniemanego naruszenia unijnego prawa antymonopolowego przedstawiciele Komisji Europejskiej analizują m.in. "poziom kompatybilności OOXML z formatami stosowanymi przez konkurentów".

KE przesłała nawet stosowne pismo do Organizacji Standaryzacyjnej ISO. W treści formalnego listu, Komisja zwraca się do przedstawicieli ISO z prośbą o ujawnienie "wszelkich nieprawidłowości, jakie zaobserwowano w procesie standaryzacji OOXML". Jeżeli ISO, lub kraje biorące udział w głosowaniu zgłoszą zastrzeżenia, Microsoft może być narażony na kolejny wyrok skazujący, a proces standaryzacji może się wydłużyć.